به سمت تک نرخی شدن

MW-DQ010_dollar_ZG_20150714073820

حذف ارز مسافرتی در کنار اقدام به کاهش نرخ سود بانکی و نیز ساماندهی موسسات مالی از جمله مهم‌ترین گام‌هایی است که به نظر می‌رسد در راستای یکسان‌سازی نرخ ارز از سوی دولت و بانک مرکزی برداشته شده است. با این حال نگرانی‌هایی هم در خصوص اعمال این سیاست‌ها وجود دارد که مهم‌ترین آن شاید سرازیر شدن سرمایه‌ها از بانک‌ها به سمت بازارهای ارز و طلاست. نشانه‌های اولیه در افزایش قیمت ارز و طلا نیز موید آن است که این نگرانی‌ها می‌تواند جدی باشد.
نباید فراموش کرد که یکسان‌سازی نرخ ارز با توجه به شرایط کشور در سال‌های منتهی به ۹۲ قابل انجام نبود و نبود منابع ارزی قابل اطمینان در اثر تحریم‌ها از یکسو و از سوی دیگر بالا بودن نرخ تورم از جمله مهم‌ترین معضلاتی بود که انجام این مهم را ناممکن می‌کرد. با این حال رفع قابل ملاحظه تحریم‌های اقتصادی و نیز دستاوردهای دولت در کاهش اساسی نرخ تورم زمینه مساعد برای اعمال سیاست‌هایی که منجر به تک نرخی شدن ارز شود را فراهم ساخته است اما در عین حال تک نرخی شدن ارز با توجه به بار تورمی احتمالی که دارد، می‌تواند یکی از دستاوردهای مهم دولت در مهار تورم را تحت تاثیر قرار دهد هرچند نمی‌تواند شرایط تورمی را به سال‌های ۹۲ و میراث دولت اصولگرای نهم و دهم برگرداند. در کنار این خطرات اما یکی از برکات اعمال سیاست‌های جدید می‌تواند رونق گرفتن تولید داخلی باشد. در شرایطی که ارز با نرخ یکسان توزیع شود، واردات کالاهایی که مشابه داخلی آن موجود است به‌صرفه نخواهد بود و به همین دلیل با کاهش واردات این دست کالاها که البته می‌تواند منجر به افزایش قیمت آنها شود، تولیدکنندگان داخلی می‌توانند سهم بیشتری از بازار داخلی داشته باشند وبه این ترتیب چرخ کارخانه‌های داخلی بیشتر از قبل به گردش درآید. اما مهم‌ترین برکت و اثربخش‌ترین سودی که از محل یکسان‌سازی ارز نصیب جامعه می‌شود، کاهش فساد و رانت‌هایی است که از وجود ارز دونرخی در سال‌های گذشته ایجاد شده و به‌ویژه‌خواری‌های بسیار انجامیده است. در شرایط جدید دیگر ویژه خوارانی که به ارز دولتی دسترسی داشته و کالاها را به قیمت آزاد عرضه می‌کنند شرایط گذشته را نخواهند داشت و در نتیجه از فساد ناشی از ارز دولتی جلوگیری خواهد شد. در این میان یک نگرانی مهم که نمی‌توان از آن چشم پوشید آن است که با توجه به جمیع جهات بانک مرکزی نتواند در تامین ارز مورد نیاز برای تک نرخی کردن ارز موفق عمل کند و در نتیجه سیاست تک نرخی‌سازی ارز با شکست مواجه شود. تک نرخی‌سازی ارز پیش از این در دولت اصلاحات با موفقیت انجام شده بود و رونقی کم نظیر در اقتصاد کشور پس از انقلاب اسلامی را رقم زده بود اما به واسطه تحریم‌ها و سیاست‌های اقتصادی دولت وقت این موفقیت‌ها از دست رفت.



پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *